Blog: van inzichten naar nieuwe eurobiljetten

Hoe ziet de euro van de toekomst eruit? In 2024 onderzocht WPG Research in Europees verband welke grafische richtingen en ontwerpen mensen aanspreken voor de nieuwe serie eurobankbiljetten. Inmiddels zijn tien ontwerpvoorstellen geselecteerd en mogen Europeanen hun voorkeur uitspreken. Mooi om te zien dat inzichten uit dit onderzoek hebben bijgedragen aan de keuzes die nu voorliggen. De euro krijgt een nieuw gezicht. De Europese Centrale Bank (ECB) werkt aan een nieuwe serie eurobankbiljetten en heeft inmiddels tien ontwerpvoorstellen geselecteerd, verdeeld over de thema’s ‘Europese cultuur’ en ‘Rivieren en vogels’. Europeanen kunnen tot en met 21 september 2026 hun voorkeur aangeven. Voor WPG Research is dit bijzonder nieuws. Want achter deze ontwerpvoorstellen gaat een onderzoeksproces schuil waar wij in 2024 onderdeel van waren in de verkennende fase,.

Een Europees onderzoek, met een Nederlandse blik

Het onderzoek werd uitgevoerd in Europees verband, in samenwerking met Efficience3 uit Reims, Frankrijk , in opdracht van Europese Centrale Bank (ECB). WPG Research nam daarbij de Nederlandse markt voor zijn rekening. Via kwalitatief onderzoek gingen we met Nederlandse deelnemers in gesprek over verschillende grafische richtingen en mogelijke ontwerpen. Daarbij keken we niet alleen naar wat mensen aantrekkelijk vonden, maar vooral naar waarom bepaalde beelden en stijlen wel of juist niet aanspraken. “Welke uitstraling past bij een modern Europees bankbiljet? Welke beelden voelen herkenbaar en betekenisvol? Welke elementen roepen een gevoel van Europese verbondenheid op? En waar zitten juist verschillen in associaties en voorkeuren?” Juist bij een Europees project is die kwalitatieve verdieping waardevol. Hoewel mensen in verschillende landen bepaalde waarden en associaties kunnen delen, kunnen culturele context en lokale beleving ervoor zorgen dat dezelfde beeldtaal heel verschillend wordt ervaren. Door goed te luisteren naar Nederlandse deelnemers konden we die specifieke Nederlandse perspectieven in het Europese onderzoek inbrengen.

Eerst begrijpen, dan kiezen

Bij kwalitatief onderzoek gaat het niet alleen om de vraag welk ontwerp mensen kiezen. Het gesprek erachter is minstens zo waardevol. Door door te vragen op eerste reacties, associaties en voorkeuren ontstaat inzicht in wat een ontwerp daadwerkelijk sterk maakt. Waarom voelt een beeld Europees? Wanneer is iets herkenbaar en toegankelijk? En wanneer slaat een ontwerp juist de plank mis? Die inzichten helpen om verder te kijken dan een eenvoudige voorkeur. Ze geven richting aan ontwerpkeuzes en maken duidelijk welke elementen voor mensen betekenisvol zijn. Dat is ook precies wat dit onderzoek voor ons zo interessant maakte: niet alleen meten wat mensen vinden, maar begrijpen wat er achter hun oordeel zit.

Van kwalitatieve inzichten naar concrete keuzes

De huidige tien ontwerpvoorstellen zijn het resultaat van een omvangrijk Europees proces. Daarbij is gekeken naar verschillende aspecten van de ontwerpen, waaronder herkenbaarheid, toegankelijkheid en de manier waarop de gekozen thema’s visueel kunnen worden vertaald. En daar zien we een mooie verbinding met het onderzoek dat wij in 2024 uitvoerden. Het is bijzonder om, twee jaar na het onderzoek, terug te zien dat inzichten uit de gesprekken onderdeel zijn geworden van het verdere proces. Onderzoek staat immers nooit op zichzelf. De waarde ervan zit juist in wat er vervolgens met de inzichten wordt gedaan. Van gesprekken en observaties naar keuzes die uiteindelijk zichtbaar worden voor miljoenen mensen.

Wat maakt een eurobiljet Europees?

Een eurobiljet is meer dan een betaalmiddel. Het is een van de weinige objecten die door miljoenen Europeanen dagelijks wordt gebruikt en letterlijk door vele handen gaat. Daarom is het interessant om te zien welke beelden uiteindelijk worden gekozen. De huidige voorstellen laten verschillende interpretaties van Europa zien: van culturele figuren en Europese architectuur tot rivieren, vogels en natuur. De ontwerpen verschillen sterk in stijl en uitstraling. Maar onderliggend draait het om een vraag die ook in ons onderzoek centraal stond: “Wat zorgt ervoor dat mensen zich herkennen in wat ze zien?”. Juist door verschillende perspectieven naast elkaar te leggen, ontstaat inzicht in wat een ontwerp sterk, herkenbaar en betekenisvol maakt.

Van onderzoekstafel naar de portemonnee

De definitieve keuze is nog niet gemaakt. Europeanen kunnen tot en met 21 september 2026 hun voorkeur aangeven. Naar verwachting wordt eind 2026 een definitief ontwerp gekozen. Het duurt vervolgens nog enkele jaren voordat de nieuwe biljetten daadwerkelijk in omloop komen. Voor WPG Research is er nu al iets om trots op te zijn. In 2024 luisterden we naar Nederlandse deelnemers als onderdeel van een Europees kwalitatief onderzoek. In 2026 zien we hoe inzichten uit dat onderzoek terugkomen in het proces dat leidt tot de nieuwe eurobiljetten. Dat is voor ons de essentie van goed kwalitatief onderzoek: mensen een stem geven, begrijpen wat hen beweegt en ervoor zorgen dat die inzichten daadwerkelijk kunnen bijdragen aan keuzes die impact hebben. Van een gesprek aan de onderzoekstafel naar een ontwerp dat straks misschien door miljoenen Europeanen in hun portemonnee wordt gedragen.